Bi kịch cắt nhầm gan thay vì lá lách: Sai sót y khoa chết người tại Mỹ

Vụ việc bác sĩ tại Florida cắt nhầm nội tạng khiến bệnh nhân tử vong đang gây rúng động dư luận, làm dấy lên những tranh luận gay gắt về trách nhiệm và đạo đức nghề y.

Sự việc bắt nguồn từ một ca phẫu thuật cắt lách nội soi theo kế hoạch cho ông William Bryan (70 tuổi). Tuy nhiên, thay vì loại bỏ lá lách như chỉ định, bác sĩ phẫu thuật tổng quát Thomas Shaknovsky (44 tuổi) đã thực hiện một sai lầm không thể cứu vãn: cắt bỏ gan của bệnh nhân. Sai sót này dẫn đến tình trạng xuất huyết ồ ạt, khiến nạn nhân tử vong ngay trên bàn mổ.

Lời tự thú của bác sĩ: “Quá rối loạn” hay sự cẩu thả nghiêm trọng?

Trong buổi thẩm vấn với luật sư của gia đình nạn nhân vào tháng ¹¹⁄₂₀₂₅, ông Shaknovsky thừa nhận mình đã không thể phân biệt được lá lách và gan trong lúc phẫu thuật. Vị bác sĩ này giải thích rằng ca mổ gặp nhiều biến chứng phức tạp: máu tràn trong ổ bụng và đại tràng phình to đã che khuất vị trí chảy máu, tạo nên một tình huống hỗn loạn.

Đáng chú ý, trong khi ông Shaknovsky đang loay hoay với các nội tạng, các thành viên khác trong ê-kíp phẫu thuật phải thực hiện ép tim ngoài lồng ngực để cố gắng cứu sống bệnh nhân. Bác sĩ Shaknovsky bày tỏ sự hối hận muộn màng, mô tả cảm giác “suy sụp và đau đớn” khi mất bệnh nhân ngay trên bàn mổ, đồng thời khẳng định đây là vết thương tinh thần sẽ ám ảnh ông suốt đời.

Những bằng chứng về sự che đậy sai lầm

Điều khiến vụ việc trở nên nghiêm trọng hơn không chỉ là sai sót kỹ thuật mà là nỗ lực che giấu sự thật sau đó. Theo hồ sơ tòa án, bác sĩ Shaknovsky đã cố tình ghi nhãn cơ quan bị cắt bỏ là “lá lách”. Chỉ đến khi kết quả khám nghiệm tử thi được thực hiện, sự thật kinh hoàng mới được phơi bày: thứ bị cắt bỏ thực chất là gan.

Không dừng lại ở đó, vị bác sĩ này còn đưa ra những lời giải thích phi lý với bà Beverly, vợ nạn nhân. Ông cho rằng lá lách của ông Bryan bị bệnh nặng, to gấp 4 lần bình thường và đã “dịch chuyển” sang phía bên kia cơ thể. Tuy nhiên, xét về mặt giải phẫu học, gan và lá lách có sự khác biệt rất lớn về hình dạng, vị trí và đặc biệt là trọng lượng (gan nặng hơn lá lách khoảng 1kg), khiến lời giải thích này trở nên hoàn toàn không thuyết phục.

Hệ lụy pháp lý và bài học về an toàn phẫu thuật

Hiện tại, Thomas Shaknovsky đã bị bắt và bị truy tố tội ngộ sát cấp độ 2. Các điều tra viên cáo buộc ông mắc hàng loạt sai lầm hệ thống: từ việc chuyển từ phẫu thuật nội soi sang phẫu thuật mở một cách vội vã khi tầm nhìn kém, đến việc ghim sai các cụm mạch máu quanh gan gây xuất huyết nghiêm trọng. Đặc biệt, việc không gọi hỗ trợ kịp thời trong tình huống khẩn cấp cho thấy sự thiếu chuyên nghiệp trong quản lý rủi ro.

Nếu bị kết tội, ông Shaknovsky phải đối mặt với mức án lên tới 15 năm tù. Vụ án là lời cảnh tỉnh sâu sắc về việc tuân thủ nghiêm ngặt “Bảng kiểm an toàn phẫu thuật” (Surgical Safety Checklist) của WHO, bao gồm bước xác nhận lại vị trí phẫu thuật (Time-out) trước khi rạch da để tránh những thảm kịch “nhầm vị trí” tương tự.

Góc nhìn chuyên gia: Trong y khoa, áp lực tâm lý khi gặp biến chứng là có thật, nhưng sự “rối loạn” không bao giờ là lý do chính đáng để bỏ qua các nguyên tắc giải phẫu cơ bản. Sự nhầm lẫn giữa gan và lách — hai cơ quan có đặc điểm hoàn toàn khác biệt — cho thấy một sự thiếu tập trung nghiêm trọng hoặc hổng kiến thức thực hành lâm sàng trong thời điểm then chốt.

Bạn nghĩ sao về mức án 15 năm tù cho sai sót này? Liệu đây là tai nạn nghề nghiệp hay là tội ác do cẩu thả? Hãy chia sẻ ý kiến của bạn ở phần bình luận bên dưới.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Tại sao việc cắt nhầm gan thay vì lá lách lại dẫn đến tử vong nhanh chóng?Gan là cơ quan chứa lượng máu cực kỳ lớn và có hệ thống mạch máu phức tạp. Việc cắt nhầm hoặc gây tổn thương nghiêm trọng cho gan gây ra tình trạng xuất huyết ồ ạt không thể kiểm soát, dẫn đến sốc mất máu và ngừng tim nhanh chóng.

Tội ngộ sát cấp độ 2 trong trường hợp này được hiểu như thế nào?Đây là tội danh áp dụng khi một người gây ra cái chết cho người khác do sự cẩu thả nghiêm trọng hoặc coi thường mạng sống, dù không có ý định giết người trực tiếp nhưng đã bỏ qua những tiêu chuẩn an toàn cơ bản.

Làm sao để ngăn ngừa những sai sót ‘nhầm vị trí’ trong phẫu thuật?Các bệnh viện áp dụng quy trình ‘Time-out’ (dừng lại xác nhận), đánh dấu vị trí phẫu thuật trên cơ thể bệnh nhân và sử dụng Bảng kiểm an toàn phẫu thuật của WHO để đảm bảo đúng bệnh nhân, đúng vị trí và đúng phương pháp trước khi bắt đầu.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao việc cắt nhầm gan thay vì lá lách lại dẫn đến tử vong nhanh chóng?

Gan là cơ quan chứa lượng máu cực kỳ lớn và có hệ thống mạch máu phức tạp. Việc cắt nhầm hoặc gây tổn thương nghiêm trọng cho gan gây ra tình trạng xuất huyết ồ ạt không thể kiểm soát, dẫn đến sốc mất máu và ngừng tim nhanh chóng.

Tội ngộ sát cấp độ 2 trong trường hợp này được hiểu như thế nào?

Đây là tội danh áp dụng khi một người gây ra cái chết cho người khác do sự cẩu thả nghiêm trọng hoặc coi thường mạng sống, dù không có ý định giết người trực tiếp nhưng đã bỏ qua những tiêu chuẩn an toàn cơ bản.

Làm sao để ngăn ngừa những sai sót ‘nhầm vị trí’ trong phẫu thuật?

Các bệnh viện áp dụng quy trình ‘Time-out’ (dừng lại xác nhận), đánh dấu vị trí phẫu thuật trên cơ thể bệnh nhân và sử dụng Bảng kiểm an toàn phẫu thuật của WHO để đảm bảo đúng bệnh nhân, đúng vị trí và đúng phương pháp trước khi bắt đầu.